Toggle Menu

Seintiau Cynnar Cymru (Llyfrau Llafar Gwlad 51)

Seintiau Cynnar Cymru (Llyfrau Llafar Gwlad 51)

Disgrifiad | Description

  • ISBN: 9780863817694
  • Awdur: Daniel J. Mullins
  • Cyhoeddi Mawrth 2002
  • Fformat: Clawr Meddal, 210x148 mm, 68 tudalen

Llyfryn hylaw yn cynnig cyflwyniad i gyfnod Oes y Seintiau Cymreig a Cheltaidd ac yn cynnwys bywgraffiadau byrion 50 o seintiau a santesau mawr a mân ynghyd â nodiadau'n adlewyrchu eu cyfraniad i fywyd ysbrydol y gwledydd Celtaidd. 33 ffotograff du-a-gwyn.

Adolygiad Gwales
Gellir dadlau bod yr amrywiaeth yng nghefndir a diddordebau'r awduron wedi cyfrannu'n helaeth at lwyddiant y gyfres boblogaidd 'Llyfrau Llafar Gwlad'. Gyda chryn fesur o chwilfrydedd felly yr agorais gloriau'r gyfrol hon, y gyntaf yn y gyfres i'w llunio gan esgob! O ystyried cyfoeth ei gefndir, gellir tybio bod Daniel Mullins mewn sefyllfa unigryw i bwyso a mesur cyfraniad ein seintiau cynharaf, ac i gloriannu'r traddodiadau sy'n gysylltiedig â hwy.

Ymranna'r llyfr yn hwylus i ddwy adran. Yn y gyntaf, ceir arolwg cynhwysfawr o gefndir hanesyddol seintiau'r bumed a'r chweched ganrif yn nhraddodiad Cristnogol y Gorllewin, a'u cefndir yma yng Nghymru yn arbennig. Gan ganolbwyntio ar y mudiad mynachaidd, ar barhad y Ffydd ar derfyn y cyfnod Rhufeinig ym Mhrydain, ac ar gyfraniad pwysig Illtud fel athro, llwyddodd Daniel Mullins i gyflwyno'r cefndir yn ddifyr, ond heb ŵyro oddi wrth y dystiolaeth hanesyddol. Yn ôl y disgwyl, rhydd yr awdur inni gipdrem hefyd ar ddatblygiad cwlt Dewi, a ddaeth yn y man i gael ei ystyried yn nawddsant Cymru.

Troediodd yr esgob lwybr anodd mewn maes lle nad yw'n hawdd gwahaniaethu rhwng y gau a'r gwir, a bu'n deg a chytbwys wrth bwyso a mesur gwerth (a chyfyngiadau!) y bucheddau fel ffynonellau a rydd inni gipolwg ar ddigwyddiadau'r gorffennol ynghlwm wrth draddodiadau poblogaidd oesoedd diweddarach.

Mae'r ail adran, sef calendr byr o wyliau'r prif seintiau Cymreig, yn gynhwysfawr a chryno, gan greu cyfeirlyfr hwylus i'r sawl nad yw'n gallu ymgynghori â chyfrol gyntaf y Lives of the British Saints gan Baring-Gould a Fisher (1907). Nid oes llawer o wybodaeth yma nas ceir yng nghlasur 1907, ac oherwydd hynny efallai, prin yw'r enghreifftiau o gyfeiliorni (megis galw Beuno'n 'esgob' ar dudalen 50). Yn wir, llwyddodd Daniel Mullins ar y cyfan i lynu wrth yr hyn y tybir ei fod yn hanesyddol ddilys wrth drafod seintiau Cymru, ac efallai mai dyma lle gorffwys cryfder a gwendid y gyfrol.

Fy unig gŵyn yw i'r awdur ymatal rhag trafod y traddodiadau poblogaidd a'r chwedlau difyr hynny a dyfodd o amgylch cwltiau seintiau brodorol Cymru trwy gydol y canrifoedd. Byddai i'r traddodiadau pwysig hyn le mwy addas na'r hanesyddol efallai ar dudalennau un o lyfrau 'Llafar Gwlad', a byddai astudiaeth ohonynt yn sicr o ffurfio cyfrol gydymaith berffaith i'r llyfr deniadol hwn.

Maredudd ap Huw

Pris | Price : £4.25

Nifer | Amount :

Gwasg Carreg Gwalch
12 Iard yr Orsaf
Llanrwst
Dyffryn Conwy
LL26 0EH
01492 642031
llanrwst@carreg-gwalch.cymru

© Hawlfraint 2018 - Gwasg Carreg Gwalch - Gwefan gyda Delwedd

Pay with VisaPay with MastercardPay with MaestroPay with JCB

Top

Cwsmeriaid | Customers